कलाशैली संवाददाता । हिन्दूहरूको महान् चाड दसैँ घटस्थापनाबाट सुरु भइसकेको छ । रेडियो नेपालको मालश्री धुन र हरेक बिहान प्रसारण हुने रेडियो नाटकले दसैँको आभास गराउँछ । यो चाड परिवार, आफन्त र समुदायसँग जोडिने, खुसी साटासाट गर्ने र सांस्कृतिक मूल्य-मान्यता जीवन्त राख्ने अवसर हो। दसैँले सामाजिक एकता, प्रेम र समृद्धिको सन्देश बोकेर नेपाली मनमा उत्साह र उमङ्ग थप्छ।
हरेक वर्ष दसैँलाई लक्षित नयाँ गीतहरू सार्वजनिक हुन्छन्, तर केही ‘सदाबहार’ गीतले वर्षौंदेखि दसैँको रौनकलाई जीवन्त बनाइरहेका छन् । मालश्री धुनले दसैँको आगमनको सङ्केत गर्छ भने परदेशमा रहेका नेपालीहरूको भावना र गाउँघरको सम्झनालाई समेट्ने गीतहरूले चाडको महत्त्वलाई गहिरो बनाउँछ। नेपाली फिल्म ‘मुग्लान’ को गीत ‘दसैँ आयो’ ले दसैँको उत्साहलाई जीवन्त रूपमा प्रस्तुत गर्छ। लोकनाथ सापकोटाको शब्द, सुरेश अधिकारीको सङ्गीत र उदितनारायण झा तथा दीपा झाको स्वरमा रहेको यो गीतले रातो टीका, जमरा र पिङको रमाइलो अनुभूति समेट्छ। गीतका शब्द र दृश्यले दर्शकमा गहिरो छाप छाडेको छ।
स्वरसम्राट नारायणगोपाल र दिलमाया खातीको स्वरमा रहेको ‘बिछोडको पीडा’ गीतले दसैँमा गाउँ फर्कने युवाको भावनालाई मार्मिक रूपमा प्रस्तुत गर्छ। रत्नशमशेर थापाको शब्दमा रहेको यो गीतको बोल ‘बिछोडको पीडा नसकी खप्न दसैँका बेलामा, तिमीलाई भेट्न आउँदैछु फर्की रमाइलो गाउँमा’ ले परदेशको पीडा र घर फर्कने चाहनालाई उजागर गर्छ। यो गीत दसैँको भावनात्मक पक्षलाई कालजयी बनाउने रचना हो।
सुगम पोखरेलको ‘दसैँ तिहार’ गीतले दसैँ र तिहारको उमङ्गसँगै परदेशीको बेदनालाई समेट्छ। रवि श्रेष्ठको शब्द र पोखरेलकै सङ्गीत र स्वरमा रहेको यो गीतले छोराको बाटो कुरिरहेका आमाबाबु र तिहारमा माइतीको पर्खाइमा रहेकी चेलीको भावनालाई छुन्छ। योगेश्वर अमात्यको ‘दसैँ नै हो कि’ गीतले दसैँको उत्साहसँगै आर्थिक व्ययभारको यथार्थलाई हास्य शैलीमा प्रस्तुत गर्छ। सहदेव ढुङ्गानाको शब्द, शम्भूजित बाँस्कोटाको सङ्गीत र उमेश पाण्डे तथा रमना श्रेष्ठको स्वरमा रहेको ‘रातो टीका निधारमा’ गीतले दसैँको उत्साहलाई जीवन्त बनाउँछ।
